Iyadoo xaaladda caalamku ay sii noqonayso mid aan xasilloonayn, isbarbardhigga awoodda milatari ee waddamada kala duwan ayaa noqday mawduuc muhiim ah, gaar ahaan gobollada ay ka jiraan xiisado diblomaasiyadeed iyo taariikheed.
Waxaa ka mid ah xiisadahaas muranka u dhexeeya Morocco iyo Spain ee ku saabsan magaalooyinka Ceuta iyo Melilla, kuwaas oo hoos yimaada maamulka Spain balse Morocco aysan aqoonsan.
Toddobaadyadii la soo dhaafay, warbaahinta Spain ayaa muujisay walaac laga qabo in Morocco ay sare u qaaddo sheegashadeeda magaalooyinkan. Admiral Juan Rodríguez, oo ah sarkaal ciidan oo hore, ayaa soo jeediyay in la dhiso ciidan Yurub ah oo mideysan si loo ilaaliyo Ceuta iyo Melilla haddii Morocco ay halis geliso amnigooda.
Arrintan ayaa keentay in dib loo eego isbarbardhigga awoodda milatari ee labada dal haddii ay dhacdo isku dhac suurtagal ah.
Awoodda milatari ee waddan lama cabbiro oo kaliya tirada ciidanka, balse waxaa la eegaa tiknoolojiyadda milatari, miisaaniyadda difaaca, iyo awoodda loo leeyahay in ciidamo la geeyo furimaha dagaalka.
Sida laga soo xigtay wargeyska La Razón, Morocco iyo Spain labaduba waxay leeyihiin ciidan si wanaagsan loo habeeyay, iyadoo mid kastaa uu leeyahay istiraatiijiyad uu mudnaan siiyo.
1. Miisaaniyadda Difaaca
Spain: $23 bilyan
Morocco: $13 bilyan
Farqiga miisaaniyadda difaaca ayaa muujinaya awoodda maalgelineed ee Spain, taasoo ka timid dhaqaalaheeda xooggan iyo xubinimadeeda ururrada NATO iyo Midowga Yurub.
2. Ciidanka Joogtada ah
Spain: 133,000 askari
Morocco: 195,000 askari
Morocco ayaa ka sarreysa Spain dhanka tirada ciidanka, taasoo siinaysa awood ballaaran marka ay timaado dagaal dhulka ah.
3. Ciidanka Kaydka ah
Spain: 15,000 askari
Morocco: 150,000 askari
Morocco waxay sidoo kale ka badan tahay Spain dhanka ciidanka kaydka ah, taasoo siinaysa awood ay uga falceliso dagaal dheer oo suurtagal ah.
4. Qalabka Milatari
Ciidanka Cirka
Spain: 461 diyaaradood (oo ay ku jiraan Eurofighter Typhoon)
Morocco: 260 diyaaradood (oo ay ku jiraan F-16 casri ah)
Spain waxay haysataa tiro ka badan Morocco dhanka diyaaradaha dagaalka, iyadoo ay ugu wacan tahay xiriirkeeda NATO iyo Midowga Yurub.
Ciidanka Dhulka
Spain: 317 taangi (oo ay ku jiraan Leopard 2E)
Morocco: 903 taangi (oo ay ku jiraan Abrams M1 casri ah)
Morocco ayaa ku hormarsan dhanka taangiyada dagaalka, taasoo siinaysa awood sare marka ay timaado dagaalka dhulka ah.
Gaadiidka Gaashaaman:
Spain: 17,000
Morocco: 7,000
Spain waxay leedahay tiro ka badan dhanka gaadiidka gaashaaman, taasoo siinaysa difaac sare.
Ciidanka Badda
Spain: 152 markab, oo ay ku jiraan gantaalaha Juan Carlos I, 2 gujis nooca S-80, iyo 11 markab dagaal
Morocco: 111 markab dagaal
Spain waxay haysataa awood sare oo dhanka badda ah, taasoo siinaysa awood ay ku difaacdo xeebaha iyo danaha badeedkeeda.
5. Faa’iidooyinka Loojistikada
Spain waxay leedahay faa’iido dhanka:
Tirada dekadaha iyo garoomada
Awoodda maaraynta saadka (logistics)
Helitaanka kheyraadka dabiiciga ah
Arrimahaas waxay u sahlayaan inay si fudud ugu sii wadato dagaal muddo dheer ah.
Yaa Guuleysan Kara Haddii Dagaal Dhaco?
Spain waxay heysataa faa’iidooyin dhowr ah:
Tiknoolojiyad casri ah
Awood sare oo dhanka ciidamada cirka iyo badda ah
Taageerada NATO iyo Midowga Yurub
Morocco-na waxay heysataa faa’iidooyin kale:
Ciidamo tiro badan
Awood sare dhanka dagaalka dhulka
Taangiyo iyo ciidamo kayd ah oo badan
Laakiin dagaal dhab ah waxa uu ku xiran yahay arrimo kale sida istiraatiijiyadda dagaalka, xiriirka caalamiga ah, iyo xaaladda gudaha ee labada dal.
Sida ku cad warbixinta La Razón, haddii dagaal dhaco, Spain waxay u badan tahay inay guuleysato sababtoo ah:
Tiknoolojiyadeeda sare
Xiriirkeeda NATO iyo Midowga Yurub
Awooddeeda loojistikada iyo saadka
Laakiin Morocco waxay dagaalka dhulka uga fiicnaan kartaa Spain, maadaama ay leedahay taangiyo iyo ciidamo badan oo kayd ah.
Si kastaba ha ahaatee, dagaal dhex mara labada dal weli wuxuu u muuqdaa mid aan suurtagal ahayn, maadaama xiriirka caalamiga ahi uu saameyn weyn ku leeyahay siyaasadaha milatari ee Spain iyo Morocco.
